Horror vacui και πολιτική

Το Horror Vacui σαν πολιτικός εντυπωσιασμός

Το Horror Vacui (ο φόβος του κενού) είναι βασικά όρος της ψυχολογίας έντονα συναρτημένος με την τέχνη. Το τυπικό σύμπτωμα του φόβου του κενού στη τέχνη είναι το παραφόρτωμα της εικόνας με πολλά στοιχεία που αντί να βοηθούν στην ανάγνωση της παράγουν σύγχυση. Το θύμα του φόβου του κενού είναι αυτός που φοβάται την ευθυβολία της απλότητας. Φοβάται το λίγο ακόμα κι αν είναι αποτελεσματικό. Γενικά ο χρήστης (που στη πραγματικόπτητα κάνει κατάχρηση) των συνισταμένων του φόβου του κενού είναι ένα πνεύμα ρηχό, αφελές, φοβισμένο και ανασφαλές. Στη τέχνη και πάλι, αδελφάκι του φόβου του κενού είναι το κιτς, δηλαδή αυτή η αισθητική του κατάφορτου και του μπουκωμένου και του φτηνά μελοδραματικού ( π.χ. η επίκληση στον «άνθρωπο του μόχθου» είναι μιά τυπικά φτηνιάρικη μελούρα, τυπική εκφραστική του λεκτικού κιτς).

Υπάρχει το αντίστοιχό του Horror Vacui στη πολιτική; Μα φυσικά και υπάρχει. Συνήθως εκδηλώνεται σαν πολιτικός ναϊβισμός κατ’αρχήν. Δηλαδή σαν ατελής και εξιδανικευμένη αντίληψη της άσκησης της πολιτικής. Υπάρχει μιά διάθεση εύκολης ρητορείας και στυλάτης, μανιεριστικής πόζας. Ο αφελής πολιτικός θεωρεί ότι αν συναντήσει ομότιμους του πολιτικούς άλλων κρατών ότι ασκεί εξωτερική πολιτική. Θεωρεί ότι αν του σφίξουν θερμά το χέρι ότι δεν του σφίγγουν δυνατά το λουρί. Προσπαθεί με οπερατικές πρακτικές να δημιουργήσει την αχλύ ενός μεγαλείου και ενός κύρους, επειδή οι κάμερες έχουν το κακό συνήθιο να στέκονται στα εντυπωσιακά προαύλια των ανακτόρων που κατοικοεδρεύουν οι μεγάλοι και δυνατοί αυτού του κόσμου. Και επειδή η αναπαραγωγή αυτών των εικόνων από το οικογενιακό βίντεο ταιριάζει με το ποτήρι του μελίχρωου ουΐσκυ που στέκεται στο τραπέζι δίπλα στο τζάκι, δημιουργείται στον αφελή πολιτικό η εικόνα ενός πλαστού μεγαλείου και μιάς αύρας κύρους. Και όσο αυτή η σκέψη τον νανουρίζει άλλο τόσο και τον άφιονίζει κι έτσι όλο και καινούργιες επισκέψεις προγραμματίζει. Και όλο απλώνει το αφελές του όνειρο στα σημεία-του αλίμονο τόσο περιορισμένου πιά- ορίζοντα. Υπήρξαν πολιτικοί που δε το κούνησαν ρούπι από την έδρα τους κι όμως άσκησαν πολιτική μεγαλειώδη. Προφανώς δεν τους τσιτσίριζε καμμιά ανασφάλεια το θυμικό…

Το κυριότερο όμως στο ψυχισμό του αφελούς αυτού πολιτικού είναι αυτή η ανεμοδαρμένη αντίληψη του να γεμίσει τη ζωή του και τη δικιά μας, σαν καταναλωτών της πομπώδους του εικόνας, με ατελέσφορη αλλά εντυπωσιακή επικοινωνιακά δράση. Κωνσταντινούπολη, Λευκωσία, Νέο Δελχί, Μόσχα, Λονδίνο, Παρίσι(2), Στοκχόλμη, Κοπεγχάγη,Νταβός, Βρυξέλλες, Λουξεμβούργο, Βερολίνο(2), Γουάσινγκτον. Σαφώς ένας τέτοιος πολιτικός βάλθηκε να θαμπώσει «τον κόσμον όλον» . Είναι όμως τα χρηματοβόρα ταξίδια, οι χαιρετούρες και οι ωριαίες συναντήσεις εξωτερική πολιτική και μάλιστα πετυχημένη; Ο κουτσός Ταλλεϋράνδος(που δε κατάφερε να κάνει σχεδόν κανένα) θάλεγε πως όχι. Κάποιος θα μπορούσε να πεί σε αυτό το είδος απελπισμένου πολιτικού, που απεγνωσμένα πετάει-ξοδεύει ίσως είναι ένας πιό πετυχημένος όρος-τις επικοινωνιακές του ρουκέτες, ότι υπάρχει και η ΤΗΛΕΔΙΑΣΚΕΨΗ (την εφάρμοσαν πρόσφατα και μάλστα και με αφορμή το ελληνικό ζήτημα, πολιτικοί στους οποίους προσφεύγει ακριβώς ο κύριος Πρωθυπουργός μας δηλ. ο Πρόεδρος Ομπάμα, η κυρία Άγκελα Μέρκελ και ο κύριος Σαρκοζί). Είναι όμως τόσο αντιεπεικοινωνιακό αυτό, δε παράγει εντυπωσιακές τηλεοπτικές εικόνες…Και το τυπικό θύμα αυτού του νοσηρού συμπτώματος του φόβου του κενού, γατζώνεται πάνω στην άδεια εικόνα του εντυπωσιασμού με τον ίδιο τρόπο που η Βουγιουκλάκη ακκιζόταν μπρός στη κάμερα νομίζοντας ότι παράγει τέχνη.

Ο πολιτικός ναϊβισμός σε πλήρη δράση

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s


Αρέσει σε %d bloggers: